مِنْ بَعْدِهِ إِنَّهُ كانَ حَلِيماً غَفُوراً » « 1 » يا « وَ يُمْسِكُ السَّماءَ أَنْ تَقَعَ عَلَى الْأَرْضِ إِلَّا بِإِذْنِهِ إِنَّ اللَّهَ بِالنَّاسِ لَرَؤُفٌ رَحِيمٌ » « 2 » « اللَّهُ الَّذِي رَفَعَ السَّماواتِ بِغَيْرِ عَمَدٍ تَرَوْنَها » « 3 » دانش امروز براى انسان بزرگترين نيرو در زمان جنگ و صلح است . بوسيله دانش ، حيرت‌آورترين اكتشافات علمى انجام شده است . پس آيه مؤكّدا به همين مطلب اشاره مىكند . البته معانى ديگر نيز در آن احتمال ميرود . معانى قرآن وسيعتر از اينست كه عقل شامل آن شود و تفسير آن را تعيين كند انحصار آن به يك معنا ترجيح بلامرجّح است . و اما تفسير آيه دوم كه ميگويد : « فَلا أُقْسِمُ بِالشَّفَقِ وَ اللَّيْلِ وَ ما وَسَقَ وَ الْقَمَرِ إِذَا اتَّسَقَ لَتَرْكَبُنَّ طَبَقاً عَنْ طَبَقٍ » « 4 » امام رازى در تفسير خود مىنويسد : حالى را كه با غير خود مطابقه كند ( طبق ) ميگويند از انجمله است فرمايش خداوند « لَتَرْكَبُنَّ طَبَقاً عَنْ طَبَقٍ » يعنى حالى بعد از حالى . يعنى هر يك از حالها در سختى و وحشت با نظيرش مطابق باشد . معناى آن اينست : انسان در روز رستاخيز شدايد و وحشتهايى مىبيند تا وقتى

--> ( 1 ) - خداوند آسمانها و زمين را از لغزيدن و بيرون رفتن از مدار خود نگاه ميدارد و اگر لغزيدند كسى غير از او آنها را نميتواند نگاه بدارد . بدرستى كه او بردبار و بخشنده است . فاطر 41 ( 2 ) - آسمان را از فرو افتادن بر زمين نگاه مىدارد و از اينكه بر زمين افتد مگر در تفسير ميبدى « لَتَرْكَبُنَّ طَبَقاً عَنْ طَبَقٍ » را اشاره به درجات و منازل رفعت حضرت نبى اكرم ( س ) وابسته از اجازه او خداوند بمردم قهربان و رحيم است . حج 65 ( 3 ) - آن خدايى كه آسمان را بىستونى كه ببينيد برافراشته است . رعد 2 ( 4 ) - سوگند ، به شفق و به شب و انچه از ظلمت شب فرا گيرد ، و سوگند به ماه وقتى كه كامل گردد كه هر آينه بر شدايد و اهوال سوار و در زندان ابتلائات گرفتار خواهيد شد . در تفسير مييدى « لَتَرْكَبُنَّ طَبَقاً عَنْ طَبَقٍ » را اشاره به درجات در منازل رفعت حضرت نبى اكرم ( ص ) دانسته است ( م )